Pabianice

Mapa (Plan Miasta)

Ważne adresy i telefony

  • Urząd Miejski w Pabianicach (UM)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Zamkowa 16
    • Tel.: +48 42 225-46-00
    • www.um.pabianice.pl
    • E-mail: poczta@um.pabianice.pl
  • Starostwo Powiatowe w Pabianicach
    • 95-200 Pabianice
    • ul Piłsudskiego 2
    • Tel.: +48 42 213-01-00
    • www.powiat.pabianice.pl
    • E-mail: powiat@powiat.pabianice.pl
  • Miejski Zakład Komunikacyjny w Pabianicach Sp. z o.o. (MZK) (odpowiednik MPK)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Lutomierska 48
    • Tel.: +48 42 215-51-95
    • www.mzk.er.pl (serwis nieoficjalny)
    • E-mail: mzk_pab@poczta.onet.pl
  • Pabianickie Zakłady Farmaceutyczne POLFA
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 5
    • Tel.: +48 42 225-05-55
    • www.polfa.pabianice.com.pl
    • E-mail: sekretariat1@polfa.pabianice.com.pl
    • NIP: 731-00-04-527
    • REGON: 000043883
  • Międzyzakładowy Robotniczy Klub Sportowy "Włókniarz" Pabianice (MRKS)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Grota Roweckiego 3
    • Tel.: +48 42 215-15-01
  • Philips Lighting Poland SA Oddział w Pabianicach
  • Urząd Skarbowy w Pabianicach (US)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Zamkowa 26
    • Tel.: +48 42 213-07-07
    • E-mail: us.pabianice@ld.mofnet.gov.pl
    • NIP: 731-11-97-155
    • REGON: 470519554
  • Komenda Hufca ZHP Pabianice
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Gdańska 6
    • Tel.: +48 42 215-38-79
    • pabianice.zhp.pl
    • E-mail: pabianice@pabianice.zhp.pl
  • Pabianickie Towarzystwo Cyklistów (PTC)
  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Kościuszki 31
    • Tel.: +48 42 215-92-56
    • www.zus.pl
  • Dworzec Polskich Kolei Państwowych (PKP)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Łaska
    • Tel.: +48 42 215-67-36
    • www.pkp.pl
  • Klub Muzyczny "Sin City"
  • Powiatowy Urząd Pracy w Pabianicach (PUP)
  • Szpital (Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Pabianicach)
    • 95-200 Pabianice
    • ul. Jana Pawła II 68
    • Tel.: +48 42 225-35-03
    • NIP: 731-16-88-025
    • REGON: 00031510000000

O Pabianicach

Miasto powiatowe w województwie łódzkim, na Wysoczyźnie Łaskiej, nad Dobrzynką (lewy dopływ Neru). 73 tysięcy mieszkańców (2002).

Duży ośrodek przemysłowy o urozmaiconej strukturze gałęziowej, ze znacznym udziałem kapitału prywatnego; dominuje przemysł włókienniczy (tkaniny bawełniane, wełniane, różnorodne tkaniny techniczne, przędza włókiennicza, nici, dzianina, pasmanteria, środki opatrunkowe); dobrze rozwinięty przemysł elektrotechniczny (fabryka żarówek Philips-Lighting Pabianice SA, wytwórnie przewodów elektrycznych do samochodów), chemiczny (duże zakłady farmaceutyczne Polfa SA wytwarzają także dodatki paszowe, środki ochrony roślin, barwniki syntetyczne; zakłady farmaceutyczne Aflofarm-leki - odżywki dla dzieci), maszynowy (urządzenia mechaniczne, budowa i naprawa maszyn drogowych), metalowy (narzędzia), odzieżowy (odzież męska, damska, dziecięca, tekstylia) i spożywczy (przetwórstwo mięsa, mleka, zbóż); ponadto zakłady: papiernicze, meblarskie, przetwórstwa tworzyw sztucznych (opakowania, artykuły gospodarstwa domowego, ogrodnicze), graficzne, wytwórnia zabawek; siedziba PA-Co-Banku oraz oddziały i filie wielu banków; przedsiębiorstwa budowlano-montażowe i transportowe.

Pabianice leżą przy linii kolejowej Łódź-Ostrów Wielkopolski (w granicach miasta bocznice rozładunkowe) i drodze krajowej z Wrocławia do Łodzi, Warszawy i Gdańska. Ośrodek szkolnictwa ponadgimnazjalnego; Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna; działają m.in.: Młodzieżowy Dom Kultury oraz Miejski Ośrodek Kultury (zespoły taneczne, teatralne, muzyczne, przeglądy, konkursy, festiwale, w tym Ogólnopolski Festiwal Pieśni Chóralnej Orła Polskiego), Muzeum Regionalne Miasta Pabianic, Towarzystwo Przyjaciół Pabianic; współpraca partnerska z litewskim miastem Rakiszki, włoskim Prato, rosyjskimi Bałakowo i Gusiew; kluby i obiekty sportowe (hala tenisowa, pływalnie, stadiony).

Układ przestrzenny Pabianic jest charakterystyczny dla ośrodków przemysłowych powstałych w XIX w., gdzie prostokątna sieć ulic nawiązuje do głównej osi, którą jest droga Łódź-Łask; stara część miasta, z dawnym rynkiem, leży na prawym brzegu rzeki, a na lewym - znacznie większe Nowe Miasto; w południowo-wschodniej części Pabianic kompleks leśny i duży ośrodek sportowo-rekreacyjny. W pobliskim Ksawerowie, na terenie Łódzkiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, znajduje się jeden z największych w Polsce rynków rolnych; na południowy wschód od Pabianic największa sieć bazarów w Europie: Rzgów-Tuszyn-Głuchów.

Źródło:
  1. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Historia Miasta

W X-XI w. osada, w XII w. wieś; prawa miejskie 1297 lub w 1. połowie XIV w.; ośrodek rolniczo-rzemieślniczy (m.in. sukiennictwo, płóciennictwo); centrum dóbr kapituły krakowskiej; podupadły w czasie najazdu szwedzkiego w połowie XVII w. i wojny północnej 1700-21; od 1793 w zaborze pruskim, od 1807 w Księstwie Warszawskim, od 1815 w zaborze rosyjskim (Królestwo Polskie). Od XIX w. rozwój przemysłu, głównie włókienniczego; 1823 lokacja Nowego Miasta - osady tkaczy; na przełomie XIX i XX w. szybki rozwój miasta, w końcu XIX w. zaczątki przemysłu chemicznego; od 1901 połączenie kolejowe z Kaliszem i Łodzią. W czasie I wojny światowej znaczne zniszczenia zakładów przemysłowych; w okresie międzywojennym ośrodek przemysłu bawełnianego, chemicznego i elektrycznego (m.in. wytwórnia żarówek Osram). W czasie okupacji niemieckiej 1939-45 wcielone do III Rzeszy; IX-XII 1939 dwa obozy przejściowe dla jeńców polskich (około 15 tysięcy osób), następnie 3 obozy przejściowe dla obywateli polskich i sowieckich, 1940-42 getto (około 9 tysięcy osób, około 5,6 tysięcy wywieziono do getta w Łodzi, pozostałe do ośrodka zagłady w Chełmnie); masowa eksterminacja mieszkańców Pabianic w ośrodku zagłady w Chełmnie oraz w lasach Wiączyńskich i Lućmierskich; działalność PPS-WRN, AK, GL, AL, NOW-NSZ (akcje saborażowo-dywersyjne); 1945 aresztowania i deportacje przez NKWD członków polskich organizacji niepodległościowych w głąb ZSRR. Do 1975 i od 1999 siedziba powiatu.

Źródło:
  1. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Turystyka i zabytki

Pabianice - miasto w województwie łódzkim, 18 km na południe od centrum Łodzi. Przemysłowe, rozwijające się dzięki fabrykom włókienniczym miasto ma sporo zabytków świadczących o jego rodowodzie. Należą do nich XIX-wieczne domy tkaczy (szczególnie godny uwagi jest drewniany dom przy ul. Św. Jana) i zabudowania fabryczne. Najbardziej okazale prezentuje się fabryka bawełniana należąca do rodzin Krusche i Enderów. Pełen przepychu budynek biurowy tej fabryki wieńczy rzeźba trzech prządek. Najbardziej pompatycznym z pałaców fabrykanckich jest gmach wystawiony przez Enderów, nieco skromniejsze są rezydencje rodziny Krusche i Kindlerów (dziś wszystkie mieszczą urzędy miejskie). Do wyjątkowej urody zabytków zalicza się renesansowy dwór obronny kapituły krakowskiej z 1571 (zwany zamkiem). Urozmaicony narożnymi basztami, zwieńczony attyką gmach swego czasu pełnił nawet funkcję ratusza. W kamienicy obok mieści się muzeum, w którym oprócz pamiątek związanych z miastem jest m.in. kolekcja etnograficzna z Afryki. W pobliżu znajduje się późnorenesansowy kościół Św.Św. Mateusza i Wawrzyńca z 2. połowy XVI stulecia, wyróżniający się masywnym oszkarpowaniem i pięknymi portalami. Dla ewangelików w XIX w. wzniesiono kościół Św.Św. Piotra i Pawła o nietypowym kształcie - rotundowym na planie krzyża. Pochodzący z Niemiec, protestanccy fabrykanci w dużej mierze sfinansowali też, wzniesiony dla ich polskich, katolickich robotników, monumentalny, neogotycki kościół NMP. W Pabianicach młodość spędził Św. Maksymilian Maria Kolbe. W kościele Św.Św. Mateusza i Wawrzyńca doznał objawienia, które pchnęło go na drogę służby Maryi. Pod koniec XX w. w mieście wzniesiono gigantyczny kościół, sanktuarium świętego męczennika.

Zabytki:

Źródła:
  1. Atrakcje Turystyczne Polski, pod red. Moniki Karolczuk-Kędzierskiej, Wydawnictwo Kluszczyński, Kraków 2006
  2. Wielka Encyklopedia PWN, red. nacz. Jan Wojnowski, PWN, Warszawa 2004

Pabianice w liczbach

Powierzchnia miasta 33,0 km2 (3 299 ha)
Aktualna liczba mieszkańców (liczba ludności) 70 445
Liczba urodzeń w 2006 roku 581
Liczba zgonów w 2006 roku 884
Ilość osób, które zameldowały się do miasta w roku 2006 546
Ilość osób, które wymeldowały się z miasta w roku 2006 648
Ilość osób, które pracują 15 615
Bezrobocie: liczba bezrobotnych mieszkańców 4 662
Ilość książek w miejskich bibliotekach 183 749 sztuk
Nowopowstałe mieszkania w 2006 roku 69 (o średniej powierzchni 124,1 m2)
Nowe budynki oddane do użytku w 2006 roku 70
Ilość firm, instutycji i przedsiębiorstw (podmiotów gospodarczych) działających na terenie miasta 8 554
Dochody miasta (gminy) 98 397 816,85 zł
Wydatki miasta (gminy) 94 619 294,19 zł
Średnia pensja w powiecie pabianickim 2 045,07 zł (co stanowi 77,6% średniej krajowej)
Ilość samochodów osobowych w powiecie pabianickim 34 280
Ilość ofiar śmiertelnych w wypadkach drogowych na 100 tysięcy mieszkańców 16,2
Źródło:
  1. Wybrane statystyki z Banku Danych Regionalnych, 2006
2007 (c) www.miaston.pl